เริ่มเรียนภาษาจีนด้วยตัวเอง เริ่มจากอะไรดี 6 ขั้นสำหรับมือใหม่

เผยแพร่ 18 กันยายน 2569

ก่อนเริ่ม: ตัดสินใจ 2 เรื่องนี้ให้จบ

1. เรียนเพื่ออะไร สอบ HSK · ใช้ทำงาน · ไปเที่ยว · ดูซีรีส์ไม่ต้องอ่านซับ เป้าหมายต่างกัน ลำดับความสำคัญก็ต่าง เช่น คนเรียนเพื่อเที่ยวเน้นฟังพูดก่อนได้ ส่วนคนจะสอบต้องอ่านตัวอักษรจีนให้ได้ด้วย

2. เรียนตัวย่อหรือตัวเต็ม ถ้าไม่มีเหตุผลพิเศษ ให้เรียนตัวย่อ (简体字) ซึ่งใช้ในจีนแผ่นดินใหญ่และใช้ในข้อสอบ HSK ส่วนตัวเต็ม (繁體字) ใช้ในไต้หวันและฮ่องกง ถ้าเป้าหมายคือไต้หวันหรือฮ่องกงค่อยเลือกตัวเต็ม

ภาษาที่บทความนี้พูดถึงคือภาษาจีนกลาง (普通话) ภาษาทางการของจีน ไม่ใช่ภาษาจีนแต้จิ๋วหรือกวางตุ้ง ที่เป็นภาษาถิ่นคนละภาษา

ขั้นที่ 1: พินอินและวรรณยุกต์

พินอินคือระบบเขียนเสียงอ่านด้วยตัวอักษรโรมัน เป็นประตูบานแรกของการเรียนจีน ถ้าอ่านพินอินได้ จะเปิดพจนานุกรม อ่านคำอ่านใต้ตัวอักษร และพิมพ์ภาษาจีนในมือถือได้เอง

ช่วงแรกให้เวลากับขั้นนี้พอสมควร ฝึกจนแยกวรรณยุกต์ 4 เสียงได้ และอ่านพยัญชนะที่ไม่มีในภาษาไทยได้ เช่น zh ch sh ที่ต้องม้วนลิ้น

อ่านรายละเอียดทั้งหมดได้ในบทความ พินอินอ่านยังไง วรรณยุกต์ 4 เสียง

ขั้นที่ 2: คำศัพท์พื้นฐาน

คำศัพท์เป็นส่วนที่ใช้เวลามากที่สุด และเป็นส่วนที่คนเรียนเองมักเสียเวลาไปกับการท่องคำที่ไม่ค่อยได้ใช้ ทางที่ง่ายที่สุดคือท่องตามลำดับระดับ HSK เพราะรายการคำถูกคัดมาแล้วว่าคำไหนควรรู้ก่อน

• เริ่มที่ HSK 1 300 คำ เป็นคำที่ใช้ในชีวิตประจำวันทั้งหมด
• ท่องทีละชุดเล็กๆ เช่น วันละ 10–20 คำ แล้วกลับมาทบทวนคำเก่าด้วย
• จำคำพร้อมเสียงวรรณยุกต์และตัวอย่างประโยคเสมอ

เทคนิคจำให้ได้นานอยู่ในบทความ ท่องศัพท์จีนยังไงให้จำได้นาน

ขั้นที่ 3: ไวยากรณ์ส่วนที่เหมือนและต่างจากภาษาไทย

ข่าวดีของคนไทยคือไวยากรณ์จีนเรียนง่ายกว่าที่คิด เพราะหลายอย่างคล้ายภาษาไทย

ส่วนที่เหมือนภาษาไทย

• ไม่ต้องผันคำกริยา ไม่มีเติม -s -ed -ing แบบภาษาอังกฤษ 我去 ฉันไป · 他去 เขาไป · กริยาหน้าตาเดิมตลอด
• เรียงประธาน กริยา กรรม เหมือนภาษาไทย 我喝水 = ฉัน ดื่ม น้ำ
• ถามโดยเติมคำท้ายประโยค คล้าย "ไหม" ของไทย 你好吗？ = สบายดีไหม
• มีลักษณนาม เหมือนภาษาไทย เช่น 本 สำหรับหนังสือ คล้าย "เล่ม"

ส่วนที่กลับด้านกับภาษาไทย จุดนี้คนไทยพูดผิดบ่อยที่สุด

สังเกตว่าภาษาจีนวางคำขยาย เวลา และสถานที่ไว้หน้า ส่วนภาษาไทยวางไว้หลัง จำหลักนี้หลักเดียว จะแก้ประโยคผิดได้เยอะมาก

ขั้นที่ 4: ตัวอักษรจีน

ตัวอักษรจีนดูน่ากลัวที่สุดสำหรับมือใหม่ แต่มีหลักที่ทำให้ง่ายขึ้น

• ตั้งเป้าให้อ่านออกก่อน เขียนทีหลัง การอ่านออกใช้บ่อยกว่าการเขียนด้วยมือมาก ทุกวันนี้พิมพ์ภาษาจีนด้วยพินอินในมือถือได้อยู่แล้ว
• เรียนส่วนประกอบที่ใช้บ่อย เช่น 氵 เกี่ยวกับน้ำ 口 เกี่ยวกับปาก พอรู้จักชิ้นส่วนเหล่านี้ ตัวอักษรใหม่จะจำง่ายขึ้นและเดาความหมายได้
• เขียนตามลำดับขีดตอนหัดเขียน จะเขียนสวยและเร็วขึ้น และช่วยให้จำรูปตัวอักษรได้แม่นขึ้น

ขั้นที่ 5: ฟังและพูดทุกวัน

• พูดออกเสียงทุกครั้งที่ท่อง ไม่ใช่ท่องในใจ
• ฟังแล้วพูดตามทันที (shadowing) จากคลิปสั้นๆ ที่มีซับจีน ช่วยทั้งการฟังและสำเนียง
• ดูซีรีส์หรือฟังเพลงจีน ช่วงแรกฟังไม่ออกไม่เป็นไร จะเริ่มจับคำที่ท่องไว้ได้ทีละคำ
• อย่ารอให้เก่งก่อนค่อยพูด พูดผิดแล้วแก้ ได้ผลกว่าเงียบไว้จนมั่นใจ

ขั้นที่ 6: วัดผลตัวเองเป็นระยะ

เรียนเองไม่มีครูคอยบอกว่าคืบหน้าไปแค่ไหน จึงต้องวัดผลเอง

• ทำข้อสอบคำศัพท์หลังท่องจบแต่ละชุด
• ตั้งเป้าเป็นระดับ HSK เช่น "ปีนี้จะรู้คำ HSK 1–2 ให้ครบ" จะเห็นภาพชัดกว่า "จะเก่งจีน"
• ถ้าอยากมีใบรับรอง ศึกษาการสอบ HSK ได้ในบทความ HSK คืออะไร มีกี่ระดับ

ตัวอย่างตารางวันละ 30 นาที

ช่วงแรกที่ยังอ่านพินอินไม่คล่อง ให้เปลี่ยนช่วงท่องคำใหม่เป็นฝึกพินอินแทน

ข้อผิดพลาดที่มือใหม่เจอบ่อย

• ข้ามวรรณยุกต์ คิดว่าเดี๋ยวค่อยแก้ สุดท้ายต้องมาจำใหม่ทั้งหมด
• ท่องเยอะแต่ไม่ทบทวน ท่องได้เป็นร้อยคำ แต่อีกสัปดาห์ลืมเกือบหมด
• เปลี่ยนแหล่งเรียนบ่อย ลองแอปนี้สัปดาห์หนึ่ง หนังสือนั้นอีกสัปดาห์ เลยได้แต่บทแรกซ้ำไปมา
• ตั้งเป้าใหญ่เกินไป วันละ 2 ชั่วโมงทำได้ 3 วันแล้วเลิก สู้วันละ 20–30 นาทีที่ทำได้ทุกวันไม่ได้

ใช้เก่งจีนช่วยตรงไหนได้บ้าง

เก่งจีนช่วยในส่วนที่กินเวลามากที่สุดคือ คำศัพท์ มีคำ HSK 3.0 ระดับ 1–6 ครบ 5,400 คำ ทุกคำมีพินอิน คำแปลไทย ตัวอย่างประโยค และเกร็ดช่วยจำ แบ่งหมวดละ 20 คำ ทำข้อสอบได้ และบันทึกว่าคำไหนจำได้แล้ว ใช้ฟรีทั้งหมด

• เริ่มที่ HSK 1
• HSK 2
• HSK 3